Các bệnh lý về gan trong những năm gần đây có xu hướng tăng. Vì vậy việc chẩn đoán chính xác, theo dõi và tiên lượng các bệnh gan là rất cần thiết. AST (SGOT) là chỉ số men gan giúp phản ánh tình trạng tổn thương gan. Tùy vào mức độ bệnh mà chỉ số AST có mức phản ánh khác nhau. Vậy cùng Hotchland Nutrition tìm hiểu về chỉ số AST và mức độ ảnh hưởng của chúng đến gan.
Chỉ số AST là gì?
AST là từ viết tắt của cụm từ Aspartate transaminase hay còn gọi với tên gọi khác là SGOT (glutamic-oxaloacetic transaminase).
AST là một loại enzyme có nhiều ở các tế bào của gan và thận. Đồng thời có một lượng nhỏ hơn của chất này được tìm thấy trong cơ tim và cơ bắp. Đối với những người bình thường có sức khỏe tốt mức AST ở trong máu thường thấp. Khi gan bị tổn thương, gan sẽ giải phóng đưa nhiều AST vào trong máu và khiến hoạt chất này tăng cao. Một khi mức enzyme này trong máu cao hơn mức bình thường, khả năng gan bị tổn thương là rất cao.
Chỉ số AST cho biết điều gì về gan?
Theo các chuyên gia về gan cho biết, chỉ số men gan AST ở người có sức khỏe gan bình thường thường là 20 – 40 UI/L. Chỉ số này ở nữ và nam thường thể hiện khác nhau. Cụ thể, AST bình thường ở nữ giới là 9 – 32 UI/L, còn nam là 10 – 40 UI/L.
Vậy chỉ số men gan bao nhiêu là cao? Trong trường hợp chỉ số AST tăng nhẹ 40 – 80 UI/L, tăng trung bình 80 – 200 UI/L, người bệnh có thể gặp phải các vấn đề về gan sau:
- Viêm gan mạn tính (bệnh đang diễn ra)
- Xơ gan do sẹo gan hoặc do tổn thương lâu dài ở gan
- Sự tắc nghẽn trong các ống mật mang chất lỏng tiêu hóa từ gan đến ruột và túi mật
- Bệnh ung thư gan
Trong trường hợp, chỉ số AST tăng cao so với mức bình thường nhiều lần (AST > 200 UI/L), người bệnh có thể bị:
- Viêm gan siêu vi cấp tính
- Tổn thương gan do các chất độc hại gây ra, trong đó có khói thuốc và thuốc tân dược
- Tắc nghẽn lưu lượng máu đến gan
Ngoài việc dựa vào AST để chẩn đoán, bác sĩ cũng có thể so sánh giữa AST và ALT. Nếu người bệnh bị bệnh gan, chỉ số ALT thường sẽ cao hơn chỉ số men gan AST.
Nguyên nhân khiến chỉ số AST cao
1. Lạm dụng rượu, bia
Đây là hai thủ phạm chính làm chỉ số men gan tăng nhanh và diễn biến phức tạp. Khi lạm dụng rượu, bia quá nhiều, các chất cồn và độc hại được đào thải qua gan để thải ra ngoài khiến cho gan bị ngộ độc. Từ đó các tế bào gan bị phá hủy và làm tăng cao lượng men gan trong máu.
2. Các bệnh về gan
Khi chỉ số AST của bạn tăng gấp 5 lần so với bình thường, hãy nghĩ ngay đến việc bạn có thể đang mắc một số căn bệnh về gan như: viêm gan A, B, C, áp xe gan, bệnh xơ gan, nhiễm trùng gan do virus, gan nhiễm mỡ, viêm tuyến đường mật… Nếu không điều trị kịp thời, có nguy cơ sẽ tiến triển thành ung thư gan.
3. Tác dụng phụ của thuốc
Tác dụng phụ của thuốc như thuốc kháng sinh (nhóm quinolon), thuốc giảm đau paracetamol, thuốc chống vi khuẩn lao,…Có thể làm ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa của tế bào gan hoặc gây ngộ độc tế bào gan làm chỉ số men gan tăng cao.
Ngoài ra, một số nguyên nhân khác làm chỉ số AST cao như: béo phì, bệnh ứ sắt, bệnh lý tự miễn ở ruột non, bệnh sốt rét, do hoạt động thể lực mạnh,…
Làm gì để có một lá gan khỏe mạnh?
Ngoài việc tuân theo liệu trình điều trị của bác sĩ, người bệnh cũng cần có chế độ sinh hoạt và ăn uống khoa học, hợp lý, tránh gây những tổn thương cho gan như:
– Tuyệt đối không sử dụng rượu, bia, các chất kích thích bởi đây là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến bệnh men gan cao cũng như những biến chứng nguy hiểm của bệnh men gan tăng.
– Nên uống nhiều nước, đủ 2 lít nước mỗi ngày để hỗ trợ quá trình thải độc ra ngoài cơ thể dễ dàng hơn.
– Hạn chế các thực phẩm chứa nhiều đường, đồ ngọt sẽ gây ra tình trạng mỡ trong gan và chất Triglyceride trong máu tăng cao khiến khả năng lưu thông máu giảm đi, tăng độ kết dính làm cho tế bào hồng cầu ở vi huyết quản và tiểu cầu tích tụ dẫn tới việc tắc nghẽn.
– Hạn chế các thực phẩm có nhiệt lượng cao, sử dụng nhiều sẽ khiến lượng chất béo tăng cao rất dễ gây ra tình trạng gan nhiễm mỡ dẫn đến men gan tăng cao.
– Tăng cường thể dục, thể thao mỗi ngày, điều này sẽ giúp hệ tim mạch cũng như quá trình chuyển hóa trong gan hoạt động hiệu quả hơn. Ngoài ra, bạn cũng không nên làm việc quá sức
– Người bệnh cũng nên kết hợp sử dụng các thảo dược từ thiên nhiên giúp hạ men gan như: Cây nhân trần, diệp hạ châu, cà gai leo, atiso,… Cần tham khảo lời khuyên của bác sĩ trước khi sử dụng.
Kết luận:
Thông qua bài viết chỉ số AST (SGOT) là gì? Hy vọng đã cung cấp những thông tin hữu ích về sự liên quan chỉ số AST đến gan. Khi chỉ số AST cao không thể coi thường, do đó việc phát hiện sớm là một trong những yếu tố quan trọng giúp người bệnh điều trị triệt để bệnh lý. Khi thấy những dấu hiệu bất thường của cơ thể bạn nên đến bệnh viện để thăm khám ngay. Chúc bạn luôn khỏe.chỉ số ast